Behandeling dyspneu en specifieke vormen

Behandeling van de onderliggende oorzaak

Voorbeelden van specifiek omkeerbare oorzaken en hun behandelingen zijn:

• Obstructie door een tumor (bovenste luchtwegen, bronchus of vena cava superior): radiotherapie (hormoontherapie of chemotherapie voor gevoelige tumoren).
• Lymfangitis carcinomatosa: corticosteroïden op proef bv. dexamethasone  (Aacidexam®) 8 mg/dag gedurende 7 dagen; bij een gunstig effect mag een onderhoudsdosis van 2-4 mg/dag gegeven worden.
• Bronchospasmen: bronchodilatatoren.
• Hartfalen: diuretica en andere middelen kunnen gepast gegeven worden.
• Borstinfecties: antibiotica en ademhalingskinesitherapie.
• Pleurale effusie(s): pleurale aspiratie (borstdrainage en/of pleuraplakking kunnen ook nodig zijn).
• Zware ascites: abdominale paracentese.
• Anemie: bloedtransfusie (transfusie moet alleen overwogen worden indien de hemoglobine minder dan 8g/dl bedraagt).

Pijn kan het uitzetten van de borst beperken, hetgeen bijdraagt tot dyspneu.
Pijn veroorzaakt ook angst die de dyspneu verergert. 

Uitleg en geruststelling

Een rustige uitleg is essentieel en de patiënten moeten worden gerustgesteld over het feit dat kortademigheid op zichzelf niet gevaarlijk is.

Houding en omgeving

• Met een ruggensteun kan de houding van bedlegerige patiënten verbeterd worden.
• Veel patiënten hebben het gevoel van ingesloten te zijn. Dit kan verminderd worden door veel ruimte rond het bed te hebben. Frisse lucht op het gelaat (door een openstaand raam of een ventilator) of het gebruiken van een koude, natte doek voor het gelaat kan helpen.
• De gewaarwording van het symptoom kan bij de patiënt vaak verminderd worden door verstrooiing of ontspanning, bv. naar muziek luisteren of schilderen.

Ademhalingsoefeningen

• Sommige adempatronen kunnen dyspneu en angstgevoelens verminderen.
• Bv. uitademing met geperste lippen (pursed lip breathing-techniek) kan patiënten met expiratoire obstructie helpen.
• Traag, regelmatig en diep ademhalen kan angst reduceren.